Η ιστορία των 18ΑΝΩ
Οι Εκδόσεις Άγρα σας προσκαλούν στην παρουσίαση του νέου βιβλίου της Κατερίνας Μάτσα, Η ιστορία των 18ΑΝΩ-Μια ιστορία απεξάρτησης και χειραφέτησης, χωρίς ημερομηνία λήξης, την Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026 στις 19.00 στο Αμφιθέατρο «Α.Τρίτσης» του Πνευματικού Κέντρου Δήμου Αθηναίων, Ακαδημίας 50, Αθήνα.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν :
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΥΦΑΝΤΗΣ
Δρ. Κοινωνιολογίας, Κρατικό Βραβείο Μαρτυρίας-Χρονικού 2024
ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΑΤΟΣ
Δρ. Κοινωνιολογίας - Εγκληματολογίας
ΣΑΒΒΑΣ ΜΙΧΑΗΛ
συγγραφέας
ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΜΑΤΣΑ
ψυχίατρος, πρώην διευθύντρια του 18ΑΝΩ
Λίγα λόγια για το βιβλίο
TO 18 ΑΝΩ ΣΤA ΣΑΡΑΝΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ έχει αποδείξει στην πράξη ότι «υπάρχει εναλλακτική», ότι «γίνεται καλά ο τοξικομανής», αρκεί να βρει το θεραπευτικό πρόγραμμα που του ταιριάζει. Χιλιάδες εξαρτημένα άτομα έχουν γίνει καλά, έχουν βρει το δρόμο τους στη ζωή, έναν δρόμο χειραφέτησης, δημιουργίας και αγώνα. Γι’ αυτό το 18 ΑΝΩ έγινε –μαζί με τα άλλα στεγνά, δημόσια και δωρεάν προγράμματα απεξάρτησης– στόχος της κυβερνητικής πολιτικής. Γι’αυτό βιάστηκε η κυβέρνηση να περάσει κατακαλόκαιρο, παρά τις έντονες αντιδράσεις όλων των φορέων και της πλειονότητας της κοινωνίας, το νόμο που ιδιωτικοποιεί την ψυχική υγεία και την απεξάρτηση, που κατεδαφίζει το 18 ΑΝΩ με τη φιλοσοφία του, που καταδικάζει τα εξαρτημένα άτομα να παραμείνουν στην εξαθλίωση του δρόμου, «αόρατα».
Γι’αυτό καταγράφουμε την ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ 18 ΑΝΩ, αρχίζοντας από τα πρώτα βήματα μέσα στο Δαφνί, στο κλίμα των κοινωνικών αναταράξεων της Μεταπολίτευσης, των συλλογικών αγώνων, των ελπίδων και των διαψεύσεων για μια ψυχιατρική μεταρρύθμιση, αληθινά ριζοσπαστική. Στο κλίμα της εξάπλωσης της χρήσης σκληρών ναρκωτικών στην ελληνική κοινωνία και της απελπισμένης αναζήτησης από όλο και περισσότερα άτομα μιας θέσης θεραπείας στο τότε μικρό 18ΑΝΩ. Στο κλίμα της «μικρής επανάστασης» που επιχειρήθηκε από μια χούφτα ανθρώπων, θεραπευτών και θεραπευόμενων, που κατάφεραν, μέσα από συλλογικούς αγώνες να κάνουν πράξη το όραμά τους και να οικοδομήσουν μια πρότυπη μονάδα με τριαντατρείς δομές σε όλη την Αττική, εισάγοντας για πρώτη φορά στην Ελλάδα ειδικά προγράμματα απεξάρτησης, όπου η ψυχοθεραπεία και η τέχνη, στη διαλεκτική τους σχέση, γίνονται ο καταλύτης στη θεραπεία απεξάρτησης και δίνουν καταπληκτικά αποτελέσματα.
Στο ΨΝΑ, αυτή η αντίσταση πήρε σιγά σιγά τη μορφή ενός μειοψηφικού, αλλά θαρραλέου κινήματος αποασυλοποίησης, που συσπείρωσε νέους στην ηλικία ψυχιάτρους, ψυχολόγους, νοσηλευτές, κοινωνικούς λειτουργούς και άλλους εργαζόμενους.
Η ιδρυτική ομάδα, χωρίς να διαθέτει ενιαία ιδεολογία, εμπνεόταν από τις ιδέες του Μάη και το όραμα της επαναστατικής αλλαγής της κοινωνίας. Σημεία αναφοράς αποτελούσαν ο Φρόυντ, ο Λακάν, ο Μαρκούζε, ο Σάρτρ, ο Φουκώ, ο Μαρξ, ο σουρεαλισμός, η διαρκής επανάσταση, το αντιασυλιακό κίνημα, ο Φράνκο Μπαζάλια, ο Φελίξ Γκουατταρί, ο Ολιβενστάιν, ο Λαίνγκ, ο Κούπερ και άλλοι στοχαστές.
Λίγα λόγια για τη συγγραφέα
Η ψυχίατρος Κατερίνα Μάτσα γεννήθηκε το 1947 στη Νέα Αρτάκη Ευβοίας.
Είναι η γυναίκα του Σάββα Μιχαήλ. Σπούδασε Ιατρική στην Αθήνα και Ψυχιατρική στο Παρίσι και στην Αθήνα. Εργάστηκε στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής από το 1974 μέχρι το 2013. Υπήρξε επιστημονική υπεύθυνη της Μονάδας Απεξάρτησης 18ΑΝΩ μέχρι τη συνταξιοδότησή της. Έκτοτε συμμετέχει στο έργο των Κοινωνικών Ιατρείων. Είναι εκδότρια του περιοδικού Τετράδια Ψυχιατρικής.
Στις Εκδόσεις Άγρα έχουν εκδοθεί τα βιβλία της : Ψάξαμε ανθρώπους και βρήκαμε σκιές. Το αίνιγμα της τοξικομανίας (2001), Η περίπτωση Ευριδίκη. Κλινική της τοξικομανίας (2006), Ψυχοθεραπεία και τέχνη στην απεξάρτηση. Το «παράδειγμα» του 18ΑΝΩ (2008), Το αδύνατο πένθος και η κρύπτη, Ο τοξικομανής και ο θάνατος (2012), Ταπείνωση και ντροπή. Γυναίκες τοξικομανείς (2013), Παρίες ανάμεσα στους παρίες. Τοξικομανείς και ψυχοπαθολογία 2017), Νιόβη: Το αδύνατο πένθος στον καιρό της πανδημίας (2020).
