Ο Φ΄άνης Κατέχος και ο Σίσυφός του

Ο Φάνης Κατέχος μιλάει για την θεατρική παράσταση «Sisyphus – flesh and earth», που ολοκληρώνει τον κύκλο της την Πέμπτη (26/02) στον χώρο «Ρεκτιφιέ» και τις πολλαπλές του μύθου με τον οποίο καταπιάνεται.

Πώς επηρέασε ο μύθος του Σίσυφου την δημιουργία του θεατρικού;

Για εμάς, ο μύθος του Σισύφου δεν ήταν απλώς μια αναφορά, αλλά ο βασικός πυλώνας πάνω στον οποίο χτίστηκε η παράσταση. Σκάβοντας βαθύτερα, εντυπωσιαστήκαμε από το πόσο πανανθρώπινος παραμένει αυτός ο μύθος.

Αγγίζει κάθε άνθρωπο, γιατί όλοι μας μπορούμε να δούμε πτυχές της ζωής μας μέσα σε αυτή την αέναη προσπάθεια. Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι, μέσα από αυτή τη διαδικασία, ανακαλύψαμε μια βαθιά αισιοδοξία: το νόημα δεν βρίσκεται στο να φτάσεις στην κορυφή, αλλά στην ίδια την απόφαση να συνεχίσεις, όσο "μάταιος" κι αν φαίνεται ο αγώνας. Είναι μια δήλωση παρουσίας και ζωής.

Τι σας δυσκόλεψε περισσότερο σε αυτή την καλλιτεχνική προσπάθεια;

Η πρόκληση της απόστασης και της μοναξιάς. Η διαδικασία είχε μεγάλες δυσκολίες, με κυριότερη την απόσταση από τον σκηνοθέτη μου, Donald Kitt. Η μοναξιά στις πρόβες στην Ελλάδα ήταν έντονη, καθώς δούλευα με την αμφιβολία: "Θα είναι αυτό το υλικό ικανοποιητικό όταν ανταμώσουμε;". Αυτή η αναμονή και η προετοιμασία στην απομόνωση με έφεραν αντιμέτωπο με τις δικές μου αντοχές, πριν καν ξεκινήσει η τελική σύνθεση.

Το "ατύχημα" στην Πολωνία: Από την καταστροφή στην αλήθεια

Το σημείο καμπής όμως ήταν το residency στην Πολωνία. Οι καταστροφές των σκηνικών κατά τη μεταφορά μας ανάγκασαν να δουλέψουμε με φυσικές, βαριές πέτρες. Επί 12 ημέρες, για 12 ώρες τη μέρα, σήκωνα πραγματικό βάρος.

Εκεί που ένιωθα ότι το σώμα μου θα με προδώσει, ότι θα πάθω λουμπάγκο και η παράσταση θα ακυρωθεί, συνέβη κάτι μαγικό: Η μυθοπλασία υποχώρησε και έδωσε τη θέση της στην πραγματικότητα. Η κούραση και το βάρος δεν ήταν πια "υποκριτική", ήταν η ωμή αλήθεια της κατάστασης. Αυτή η δυσκολία με γείωσε και με έβαλε στην καρδιά του Σισύφου: στη σάρκα που πονάει και στη γη που ανθίσταται.

 

Ποια η συμβολή του D. Kitt στο δημιουργικό αποτύπωμα της παράστασης;

Η συμβολή του Donald Kitt στην πραγματοποίηση αυτής της παράστασης ήταν καταλυτική. Χωρίς την καθοδήγησή του και τη βαθιά του πίστη σε αυτό το όνειρο, το "Sisyphus" δεν θα είχε γεννηθεί. Ο τρόπος που δουλεύει είναι σχεδόν μαγικός· είχε την ικανότητα να με οδηγεί σε μονοπάτια της ύπαρξής μου και της υποκριτικής που δεν φανταζόμουν ποτέ ότι θα μπορούσα να περπατήσω.

Για μένα, η συνεργασία μας ήταν μια διαδικασία σπουδής πάνω στον άνθρωπο. Μέσα από τα δικά του μάτια, ήρθα πιο κοντά στην ανθρώπινη φύση, αντιλαμβανόμενος το μεγαλείο της, αλλά ταυτόχρονα την απλότητα και την ταπεινότητά της. Ο Donald δεν μου έδωσε μόνο σκηνοθετικές οδηγίες, αλλά μου μετέδωσε μια βαθιά φιλοσοφική σκέψη πάνω στο θέατρο, μετατρέποντας την πρόβα σε μια ιερή αναζήτηση της αλήθειας.

 

Η μουσική διαδραματίζει ρόλο συνοδευτικό ή διαλογικό στο όλο εγχείρημα του μύθου;

Ένα από τα πιο δυνατά στοιχεία της παράστασης είναι η μουσική που δημιουργεί ο Τάσος Φωτίου. Δεν υπάρχει τίποτα προκατασκευασμένο ή "έτοιμο"· κάθε βράδυ η μουσική γεννιέται από την αρχή. Πρόκειται για μια διαρκή συνομιλία ανάμεσα στον ήρωα και τον ήχο.

Η μουσική χτίζεται εκείνη ακριβώς τη στιγμή που συμβαίνουν τα πράγματα επί σκηνής, ακολουθώντας την αναπνοή μου, το βάρος της πέτρας και την ένταση της στιγμής. Αυτός ο αυτοσχεδιαστικός διάλογος κάνει την παράσταση να πάλλεται και να είναι διαφορετική κάθε φορά, δίνοντας στον θεατή την αίσθηση ότι παρακολουθεί μια τελετουργία που συμβαίνει στο "εδώ και τώρα".

Eπόμενα σχέδιά σας;

 

Νιώθουμε βαθιά τυχεροί και συγκινημένοι, καθώς το "Sisyphus - flesh and earth" ετοιμάζεται να ξεκινήσει το δικό του ταξίδι εκτός συνόρων. Έχουμε ήδη δεχτεί προσκλήσεις από σημαντικά φεστιβάλ στην Ευρώπη –σε Ιταλία, Γερμανία και Πολωνία– ενώ ένας πολύ σημαντικός σταθμός στην πορεία μας θα είναι το Πακιστάν.

Το ενδιαφέρον αυτό μας γεμίζει χαρά, γιατί αποδεικνύει ότι η γλώσσα του σώματος και ο μύθος της αέναης προσπάθειας δεν γνωρίζουν σύνορα. Η παράσταση είναι ένας ζωντανός οργανισμός και ανυπομονούμε να δούμε πώς θα "συνομιλήσει" με το κοινό σε διαφορετικές γωνιές του πλανήτη, ανοίγοντας νέους κύκλους επικοινωνίας και καλλιτεχνικής ανταλλαγής.

Παράλληλα από 28 Φεβρουαρίου και για λίγα Σάββατα στις 17:30 θα παρουσιάσουμε στο Ρεκτιφιέ ένα μαγικό θέαμα για παιδιά με σαπουνόφουσκες το «The Mr and Mrs Bubble Show». Μια μαγική εμπειρία που κινητοποιεί τη φαντασία και ενθουσιάζει τα παιδιά, χωρίς καθόλου λόγο, μόνο με μουσική.